باریا علم الدین

بن‌بست‌های مذاکره هسته‌ای جمهوری اسلامی

باریا علم‌الدین در مقاله‌ای با عنوان روی آوردن ایران به شرق، گفتگوهای هسته‌ای راه به جایی نخواهد برد که در تاریخ ۳۱ اکتبر ۲۰۲۱ در نشریه عرب نیوز عربستان چاپ شده است، به بررسی وضعیت توافق هسته‌ای ایران و آمریکا و همچنین گرایش ایران به سوی شرق پرداخته و معتقد است که انعطاف‌های کنونی ایران برای انجام مذاکرات صرفا تاکتیکی است و ایران با توجه به فضای بین‌المللی  قصد دارد برنامه هسته‌ای خود را توسعه دهد و قطعا با موضع کنونی ایران این مذاکرات به بن‌بست خواهد رسید. 

نویسنده می‌نویسد، ایران مذاکره کنندگان هسته‌ای غرب را احمق فرض می‌کند. تهران با وقت‌کشی درباره زمان از سرگیری گفتگوهای هسته‌ای ، توانمندی خود را در زمینه هسته‌ای پیش می‌برد و با پیوند زدن اقتصاد خود به اقتصاد همسایگان شرقی، تاثیر تحریم‌ها را خنثی می‌کند.

 

وی می‌افزاید، رهبر معظم ایران در دستورالعمل‌های خود به کابینه جدید، جو بایدن رئیس جمهور آمریکا را گرگی درنده توصیف کرد و گفت دیپلماسی کشور نباید به مساله هسته‌ای گره بخورد. وی گفت دولت ابراهیم رئیسی باید دیپلماسی اقتصادی متمایل به شرق را در پیش بگیرد. هم آیت‌الله خامنه‌ای و هم رئیسی، ساده‌انگاری حسن روحانی را به علت گفتگو با غرب، محکوم کردند و خامنه‌ای با صراحت اعلام کرده است که به غرب نمی‌شود اعتماد کرد.  

 

رئیسی و امیرعبداللهیان وزیر امور خارجه وی، خود را به تمرکز و نگاه به آسیا و شرق متعهد ساخته و در جبهه غرب نیز در کشورهایی چون عراق، لبنان، سوریه و یمن، توجه خود را روی ارتشی عظیم از نیروهای شبه نظامی نیابتی متمرکز ساخته‌اند. امروزه، حزب‌الله و حشدالشعبی برای دستیابی به اهداف مورد نظر خود از جنگ داخلی سخن به میان می‌آورند.

نویسنده در ادامه مطلب در مورد عضویت ایران در سازمان همکاری‌های شانگهای می‌نویسد: یکی از نخستین موفقیت‌های چشمگیر رئیسی در نگاه به شرق، پذیرفته شدن ایران به عضویت در سازمان همکاری شانگهای است. 

رئیسی در سخنرانی خود در نشست سران این سازمان خواستار اتخاذ سیاست ضدغربی از سوی کشورهای عضو سازمان همکاری شانگهای شد و توصیه کرد برای مقابله با تحریم‌های غرب، سیاست و سازوکارهای جمعی اتخاذ شود. 

ایران، روسیه ، چین و میانمار و دیگر کشورهای آسیایی که با مجموعه‌ای از تحریم‌ها روبرو هستند، یک شبکه اقتصادی تشکیل داده‌اند که در برابر فشارها و تحریم‌های غرب از مصونیت برخوردار است. این شبکه اقتصادی دارای شبکه‌های مستقل مالی است و چین از طریق آن‌ها می‌تواند بهای میلیون‌ها بشکه نفت خریداری شده از ایران را بدون این‌که آمریکا بتواند مانعی برسر راه آن ایجاد کند پرداخته و در ایران سرمایه گذاری کند. 

حتی برنامه هسته‌ای ایران نیز به کشورهای شرقی یعنی کره شمالی و پاکستان گره خورده است. چین قرار است در چارچوب یک برنامه ۲۵ ساله، چهارصد میلیارد دلار در ایران سرمایه‌گذاری کند. 

راهبرد رئیسی این است که برای خودداری از برقراری تحریم‌های تازه علیه ایران به پای میز گفتگوهایی هسته‌ای برود، اما اجازه ندهد که پیشرفت مهمی در این گفتگوها به دست آید. 

یک کارشناس مسایل ایران در گروه اورآسیا می‌گوید موافقت ایران با از سرگیری گفتگوهای هسته‌ای، ماهیت تاکتیکی دارد چون ایران نمی‌خواهد در نشست ماه نوامبر شورای حکام آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، قطعنامه‌ای در محکومیت تهران صادر شود. 

با چنین رویکردی، گفتگوهای هسته‌ای راه به‌جایی نخواهد برد و زمان پایان اعتبار این توافق فرا خواهد رسید و به گفته مدیر کل آژانس، ایران ظرف چند ماه، اورانیوم غنی‌شده لازم را برای ساخت یک بمب هسته‌ای در اختیار خواهد داشت. 

نویسنده در مورد نقش اسرائیل و اقدامات احتمالی این کشور در مورد ایران می نویسد: از آنجا که اسرائیل هرگز اجازه نخواهد داد تا ایران به چنین مرحله‌ای در برنامه هسته‌ای خود برسد، در نتیجه اقدام نظامی علیه تاسیسات هسته‌ای ایران گزینه‌ای بسیار محتمل خواهد بود.  

در راستای چنین رویکردی است که هفته گذشته در دیداری طولانی، نفتالی بنت و پوتین بر تقویت مناسبت تل آویو- مسکو تاکید کردند و نخست وزیر اسرائیل با اشاره ضمنی به حضور روسیه در سوریه، از سوریه به‌عنوان همسایه شمالی اسرائیل یاد کرد. پوتین به روابط مسکو با تل آویو بیشتر از اتحاد تاکتیکی با تهران اهمیت قائل است و به همین علت است که هیچ‌گونه مشکلی برای اسرائیل در حمله به اهداف ایران در سوریه ایجاد نمی‌کند. 

ایران و روسیه، صرفا در ضدیت با غرب و مقابله با تحریم‌ها، و شکل‌گیری اقتصادی متکی به شرق، منافع مشترک دارند. مقامات اسرائیل درباره استقرار سامانه‌های موشکی ضدهوایی از سوی ایران در لبنان، عراق و سوریه و همچنین برنامه هواپیماهای بدون سرنشین تهران در منطقه هشدار داده و می‌گویند این‌گونه اقدامات در واقع برای مقابله با حملات هوایی احتمالی اسرائیل به تاسیسات هسته‌ای ایران، صورت می‌گیرد. 

از سوی دیگر دنیس راس مشاور سیاست خارجی دوران اوباما می‌گوید آمریکا باید گزینه تهدید نظامی علیه ایران را دوباره روی میز بگذارد. وی گفت ایران به بهانه حملات خرابکارانه از سوی اسرائیل، برنامه غنی‌سازی اورانیوم را شتاب بخشیده است. 

ایران به این نتیجه رسیده است که یا واکنشی علیه تسریع روند غنی‌سازی صورت نخواهد گرفت و یا  اگر هم صورت گیرد، چندان جدی نخواهد بود و به همین علت آیت‌الله‌ها ترسی از عواقب اقدامات خود ندارند و بیم آن می‌رود که ایران به قدرت هسته‌ای تبدیل شود یا این‌که جنگ منطقه‌ای رخ دهد.  

نویسنده در پایان مقاله این  چنین نتیجه‌گیری می‌کند که: با توجه به استقرار صدها هزار موشک از سوی ایران در منطقه، حتی جنگ غیرهسته‌ای نیز بسیار ویرانگر خواهد بود، چون ایران نشان داده است که آماده است به اهداف اقتصادی و غیرنظامی در کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس آسیب جدی وارد آورد. حال باید دید که آیت‌الله‌ها در تهران با روبرو شدن با تهدید نظامی آیا حاضر به سازش خواهند شد یا خیر.   

در حالی‌که ایران  تلاش می‌کند به قدرت هسته‌ای تبدیل و برتری راهبردی در منطقه دست یابد، نباید با چشم بسته و از روی حماقت وارد گفتگوهای جدید هسته‌ای شد. کوته‌نظری و نداشتن راهبرد مشخص باعث شده  است تا در چنین وضعیتی قرار گیریم، وضعیتی که ایران از مرحله آستانه هسته‌ای عبور می‌کند و نیروهای شبه نظامی نیابتی آن جهان را تهدید می‌کند. 

اکنون زمامداران جهان موظف هستند تا به‌طور جدی به مسئولیت‌های خود در زمینه مقابله با ایران عمل کنند و ما را از این گرداب نجات دهند. 

درباره‌ی persisnews

persisnews

همچنین ببینید

خبرگزاری فارس ادعا کرد: «عاملان» واکنش به «آمر به معروف» در اتوبوس بازداشت شدند

خبرگزاری فارس، نزدیک به سپاه، روز یک‌شنبه ادعا کرد که زنی که به دخالت یک …

پیشنهاد ترکمنستان برای ایجاد کریدور ترانزیت آسیای میانه‌، ایران‌، ترکیه

ترکمنستان پیشنهاد ایجاد دو مسیر بین‌المللی ترانزیت کالا را در چهارچوب کشورهای عضو سازمان همکاری‌های …

استقبال کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل از حکم محکومیت حمید نوری

کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل و گزارشگر ویژه حقوق بشر در امور ایران روز …

شهردار خوانسار برگزاری مراسم در گورستان برای قربانیان خودکشی را ممنوع کرد

شهردار خوانسار برگزاری مراسم ترحیم در گورستان این شهر برای ‌افرادی ‌را که به ‌دلیل …

فرمانده نیروهای کردِ‌ سوریه از ایران و روسیه خواست مانع حمله ترکیه شوند

مظلوم عبدی، فرمانده نیروهای پیش‌ مرگه کرد در سوریه، روز جمعه، ۲۴ تیر، از جمهوری …

امضای توافق‌ نامه انتقال برق از عربستان سعودی به عراق

در حالی که موضوع انتقال انرژی از ایران به عراق در سال‌های گذشته یکی از …

نتانیاهو به بایدن: تحریم اقتصادی ایران کافی نیست؛ باید گزینه تهاجمی به کار برد

بنیامین نتانیاهو، رهبر اپوزیسیون و نخست‌ وزیر پیشین اسرائیل، روز پنج‌شنبه ۲۳ تیر در جو …

عربستان واردات سوخت از روسیه را «دو برابر کرده است»

خبرگزاری رویترز گزارش داده که عربستان واردات سوخت از روسیه برای مصرف در بخش نیروگاه …

عربستان آسمان خود را به روی همه پروازهای تجاری گشود

در آستانه سفر رئیس جمهور آمریکا به جده٬ سازمان هواپیمایی مدنی عربستان جمعه اعلام کرد …

گانتز از توافق امنیتی اسرائیل با کشورهایی «خارج از پیمان ابراهیم» خبر داد

روزنامه آمریکایی وال استریت جورنال روز پنج‌شنبه، ۲۳ تیر، گزارش داد که بنی گانتز، وزیر …

اعتصاب غذای محمدعلی زحمتکش، معلم بازنشسته، وارد هجدهمین روز شد

با تداوم اعتصاب غذای محمد علی زحمتکش که از ۲۴ اردیبهشت‌ماه امسال در زندان عادل‌آباد …

توافق ناسا و سازمان فضایی روسیه برای شراکت پروازها به ایستگاه فضایی بین‌المللی

روس کوسموس، سازمان فضایی روسیه، روز جمعه ۲۴ تیر خبر داد که برای شراکت پروازها …

پوتین یک فرمان جدید تجاری در رابطه با ایران امضا کرد

رئیس‌جمهوری روسیه در آستانه سفر به تهران طی فرمانی، پروتکل الحاقی توافقنامه منطقه آزاد بین …

نرگس محمدی از زندان قرچک: زیر بار حجاب اجباری حکومت استبدادی زن‌ستیز نمی‌روم

نرگس محمدی، فعال حقوق بشر، در پیامی از زندان قرچک با حمایت از تلاش زنان …

«۲۰ تن» از کارگران معدن سونگون بازداشت شدند

اتحادیه آزاد کارگران ایران روز چهارشنبه اعلام کرد که در روزهای اخیر، حدود ۲۰ تن …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.